19 november 2022

Blog 5: Door En Voor Jongeren Opgericht

“In de jaren dat ik thuisloos was, had ik zelf een huis kunnen bouwen!” Fabian heeft dit op z’n kaartje staan. Zijn verhaal is een voorbeeld van succes dat je kunt oogsten als je omkeert en verandert: van het hebben van een probleem naar het ontwikkelen van je talent. Hij bouwde weliswaar niet zijn eigen huis, maar kreeg het wel voor elkaar dat jongeren huizen bouwen met hulp. Jonge mensen die het moeilijk hebben, net zoals hij, toen, zo’n 4 jaar geleden.

Aan het sportterrein Eibernest, aan de Steenwijklaan in Escamp, komen ze te staan: Tiny houses, een soort prefab vakantiechalets voor jongeren die een tijdje een plek nodig hebben om tot zichzelf te komen en hun leven op koers te krijgen. Ze hebben een contract met de sportclub: ze mogen daar wonen zolang als nodig is voor een haalbare prijs, mits ze bereid zijn vrijwilligers werk te doen voor de sportclub, en begeleiding accepteren.

Het begon met de oprichting van de christelijke sportvereniging in Voorburg, in 1933. Omdat de vereniging tot stand kwam door insisterend enthousiasme van een armlastige voetbalclub van jongeren, werd gekozen voor de naam Door En Voor Jongeren Opgericht (DEVJO). De Vereniging toonde door de jaren heen bijzondere moed en vindingrijkheid waardoor het clubje jonge voetballers uiteindelijk tal van bekers won en nu 7 a 8 elftallen herbergt.

Toen Fabian in 2018 zijn baan verloor en dakloos werd, wat hij boos en wanhopig. Bij het daklozenloket werd hem verteld dat hij geen recht had op hulp en opvang omdat hij “zelfredzaam” was. Hij sliep bij het gezin van z’n broer op de bank. Op de bodem van z’n radeloosheid en moe van het piekeren besloot hij weer terug te gaan naar het daklozenloket. Hij sloeg daar zo hard op tafel van kwaadheid dat hij doorgestuurd werd naar LIMOR, waar hij een kamer en begeleiding kreeg. Daar kwam hij tot rust en kreeg de ingeving om mee te doen aan een projectwedstrijd voor het beste idee om jongeren te helpen. Zijn idee won de prijs.

Hij ging in overleg met de Dienst Stedelijke Ontwikkeling voor het zoeken van plekjes grond waar hij met behulp van een fabriek in Rotterdam C3 Living huisjes neer kon zetten in de stad. Er was geen grond. Maar hij liet zich inspireren door het verhaal van DEVJO, waar hij ooit gevoetbald had. Daar was aanvankelijk ook geen grond voor een voetbalveld, maar uiteindelijk kregen ze het toch voor elkaar. “Als je weet wat je mist, dan kun je hulp mobiliseren, en dan kom je verder”, aldus Fabian. Dus toen hij samen met Haag Wonen de kaart van den Haag bestudeerde, zagen ze vooral groene plekken bij sportterreinen. En zo begonnen de onderhandelingen.

Het basisidee van DEVJO is een proces dat vier periodes doorloopt. De eerste periode is dat de vastgelopen jongere met een hulpvraag durf te komen en voldoende tijd en rust krijgt om met begeleiding tot zichzelf te komen. Zodra het kan wordt de persoon ingezet in de fabriek, eerst voor enkele uren per week, gaandeweg meer. Hij helpt daar bij de bouw van de huisjes. Daarna wordt er een contract gesloten met een sportvereniging die toegang verleent tot een eigen huis op hun terrein voor een betaalbare prijs en de verplichting om vrijwilligerswerk te doen. Als dat goed gaat, is het tijd voor de vierde periode: de jongere gaat op zoek naar werk en bereid zich daarop voor. Daarna kan hij zelfstandig verder en komt het huisje vrij voor een ander.

Bij het afscheid geeft Fabian nog twee tips mee voor het gesprek op 14 december in de Grote Kerk.

  • Het toewijzen van woningen uit het contingent “probleemgroepen” werkt stigmatiserend en is niet echt goed voor het zelfvertrouwen; ze kunnen immers helpen.
  • De  C3 Living huizen kunnen ook geplaatst worden in binnentuinen van groepswoningen of bejaardenwoningen en hofjes. Ook daar is vrijwilligerswerk voor het onderhouden van de tuin en helpen bij reparaties vaak nodig. Dit is in overeenstemming met de belofte van de burgemeester op 22 maart 2022: “De gemeente gaat met Haagse woningbouwcorporaties harde afspraken maken over het beter benutten en onderhouden van de binnentuinen van hun complexen. Zodat ze weer flink gaan bijdragen aan het woongenot van huurders.

Fabian lacht verontschuldigend: “Ik zoek altijd naar win-win-win oplossingen”

Waarop ik antwoord: “Dat is dan zeker jouw talent!”


12 november 2022

Blog 4: Een tijdelijk dak

Ooit was er een beweging in Nederland van mensen die geen kerk wilden zijn, maar wel een geloofsgemeenschap. De zogenaamde “Basisgemeente”.  Wat heeft het geloof – welk geloof dan ook – te maken met wonen? Je voelt je veilig op een plek, bij mensen, in een huis. Je bloeit open, je kunt jezelf zijn, je bent er als vanzelfsprekend ook voor anderen, eigenlijk zonder veel moeite te doen. Het gaat goed met je. Je gelooft in vrijheid, in vrede, je gelooft dat het kàn, ook al is het er nog niet.

Frans en Anita zijn van die tijd, van de basisgemeente. Ze ontmoetten elkaar zo’n 40 jaar geleden bij een basisgemeente in Noord Oost Brazilië. Ze beseften toen twee dingen: het eerste was dat ze niet alléén wilden wonen, achter gesloten deuren en ramen. Ze wilden met mensen wonen. Het tweede was dat ze geen ingewikkelde structuren nodig hadden om mensen om zich heen te helpen. Ze beseften dat je kunt helpen met wat je hebt, met wie je bent, met eenvoudige dingen. Ik zag Anita voor het eerst tijdens een Zoom bijeenkomst in Coronatijd. Ze zat met een kindje op schoot te zoomen. Er kwamen mensen binnen, er gingen mensen weg. Anders dan anderen, was Anita volkomen op haar gemak in alle roering. Later hoorde ik dat zij en haar man in een huis wonen met tijdelijke huurders, mensen die een veilige plek nodig hebben in een overgangssituatie, goedkoop. Ja, en soms zijn daar kinderen bij.

“Dit is de huiskamer” zegt Anita, terwijl ze me naar binnen nodigt. “Hier eten we soms samen, hier komen onze bewoners binnenvallen als er iets te bespreken is, kan van alles zijn: gewoon een praatje maken, een afspraak maken, of spanningen en leed delen. Niet altijd, soms willen ze privacy, moeten ze voor zichzelf problemen op een rijtje zetten die hen bezig houden.” We lopen langs de kamers om te kijken. Bij de meeste gaan wie niet naar binnen. Privacy. Drie hoog is er één van de drie kamers leeg. Een ongedocumenteerde man zou komen maar liet toch niets van zich horen – je weet soms niet waarom. Er zijn op die verdieping nog twee kamers, een douche en wc, een simpele kleine keuken met speelse kleuren. Op de tweede verdieping hetzelfde, met een andere lege kamer: een heel smalle. Die is voor noodgevallen en wordt dus niet verhuurd. Beneden de grotere keuken, een kleine tuin, slaapkamer van Frans en Anita. Er is een TV, er zijn boeken, spelletjes, een grote tafel, planten, een zitje, spulletjes. Anita vertelt:

“Een van onze bewoonsters is een Egyptische vrouw, ze is geen vluchteling, maar ze is naar Nederland gekomen omdat haar man naar Nederland was gegaan en hun kindje had. Hier heeft ze hulp gevraagd om haar kind terug te krijgen en de voogdij te regelen. Ze heeft haar kind wel ontmoet maar wacht nu op het besluit van de rechter, het is erg spannend en emotioneel”.

“Er zijn drie keer jongeren geweest, die worden naar ons verwezen door de organisatie Kamers met Aandacht omdat ze geen recht meer hebben op opvang in een pleeggezin. Ze komen dan dus op straat terecht als ze nog geen ander onderdak hebben, en soms nog niet weten wat ze willen. Dat is ook voor ons soms lastig, ze hebben extra aandacht nodig, maar ze maken zich zorgen over teveel controle door regels.  Ze zitten nog behoorlijk in de wilde jaren. Dus daarvoor heb ik twee vriendinnen gevraagd om hen te coachen als dat nodig blijkt, ik ga dat niet zelf doen want wij zijn de beheerders en we moeten zorgen dat sfeer in huis goed blijft”.

“Laatst hadden we een inval van de Pandenbrigade, 9 man in de avond, onaangekondigd. We moesten ons allemaal apart identificeren. Het voelde nogal intimiderend moet ik zeggen. We begrijpen dat zij moeten controleren of we geen huisjesmelkers zijn die een pand verbouwen om illegaal teveel seizoenarbeiders te huisvesten in één pand. Het daklozenloket van de gemeente kent ons en steunt ons, maar de brigade wist dat blijkbaar niet. De buren kennen ons ook hoor, en staan er positief tegenover – ja, dat moet ook.”

Anita en Frans wonen vredig, veilig en gelukkig, vinden ze zelf. Ze hebben altijd mensen om zich heen waarmee ze zich verbonden voelen. Ze zijn niet bang voor eventuele problemen, dat hoort erbij. Ze geloven dat dit is wat ze bij kunnen dragen en dat is voor hen een rijkdom waar ze van genieten.

Anita is uitgenodigd om mee te doen aan de mensenrechtendag van het Huis voor de Stad, over wonen. Wil je meer weten? Heb jij ook een verhaal te vertellen uit jouw ervaring? Wil je komen op 14 december om mee te praten? Klik op contact en laat het ons weten via de mail. Wij gaan intussen verder met mensen opzoeken die belangrijke dingen naar voren kunnen brengen. Iedere week komen we met een nieuw verhaal. Doe mee alsjeblieft. Verspreid de blogs in je eigen netwerk, op facebook, instagram, twitter, je wijkkrant.


5 november 2022

Blog 3: We breken een kerk niet af maar bouwen er huizen en saamhorigheid tegenaan

Heleen Goddijn

Het zou duurzaam zijn, en sociaal en betaalbaar. Het werd een lange weg, een pittig verhaal van creatief organiseren, heldenmoed en doorzettingsvermogen. Jammer genoeg nog niet met een happy end.

Heleen Goddijn wil er wel over praten, en daar gaan we: het project begon in 2015, en viel samen met de oprichting van Slimme Senioren, een netwerk van ouderen die bewust om willen gaan met hun toekomst: onder andere vormden ze een “werkgroep wonen”. De groep ging zoeken naar plekken waar ze zelf, samen, een groep woningen zouden bouwen die aansloten bij hun visie op goed leven, zodat ze hun te grote huizen zouden kunnen verkopen en een nieuwe stap zetten in de “derde leeftijd”.

De eerste locatie was een buurthuis bij het park “De Verademing” in het Energiekwartier. Een uitgebreide kennismaking met betrokken partijen en mooie plannen leidde tot het verzoek om binnen 2 weken een groep van 20 mensen te vinden die bereid waren in zee te gaan met de projectontwikkelaar om een leegstaand buurthuis te verbouwen tot nieuwe, kleine woningen. De werkgroep was enthousiast en inventief, ze vonden 20 mensen die het eens konden worden. Maar de projectontwikkelaar verdween met de Noorderzon.

Een andere projectontwikkelaar werd gevonden in dezelfde buurt, voor een plek in de Zamenhofstraat. In 2016 maakte de groep een schetsontwerp met de medewerkers, en het zag er goed uit: sociaal, duurzaam en betaalbaar. Toen veranderde het beleid van de ontwikkelaar – en er waren personeelswisselingen. Volgens de nieuwe medewerkers was de schets niet rendabel en kon dat alleen opgelost worden door een gemeenschappelijke daktuin, de enig mogelijke gemeenschappelijke plek, te schrappen uit het plan. Niets collectiefs dus. Einde verhaal en weer opnieuw op zoek.

Toen kwam het Sint Jansklooster vrij, bij het Hofstad Lyceum. Op verzoek van de eigenaars, de broeders van het Heilig Hart, werd een plan ontworpen en gepresenteerd, samen met het bureau Steenvlinder, dat gespecialiseerd is in het opkopen en renoveren van panden. De broeders waren heel enthousiast over de presentatie en het leek of de afspraak rond was. De gunning van de renovatie werd echter gewonnen door een partij die een hoger bedrag had geboden voor het klooster. We konden weer opnieuw beginnen. Overigens staat het klooster nog steeds leeg…

Wijzer geworden en met een subsidie van de gemeente Den Haag heeft de groep in 2018 een adviseur aangesteld die kon helpen bij de belangenbehartiging van een stichting die erg veel onbetaald werk stak in het uitwerken van plannen en overleg met alle partijen. De groep legde haar rechten formeel vast in de Stichting Naaste Buren de Symfonie (www.wonenindesymfonie.nl). De Bethelkerk in de Mozartlaan stond te koop. Er was een bod van een projectontwikkelaar die de hele kerk af wilde breken. De buurt kwam hiertegen in opstand  en kwam met plan om het kerkgebouw te behouden en als buurthuis te exploiteren. Dit bleek financieel niet haalbaar. Het alternatief was de kerk wel behouden en als buurthuis exploiteren, maar in combinatie met 10 kleine appartementen op het terrein. Dit was in lijn met het beleid van de toenmalige wethouder in den Haag, Joris Wijsmuller. Er werd een projectontwikkelaar gevonden, Joris Gribnaudie, expliciet voorstander van deze oplossing. Aan de slag dus! Op dit moment stapte de werkgroep in en sloot met de nieuwe eigenaar een overeenkomst voor het exclusieve recht van koop van de 10 à 12 te bouwen woningen.  Het project kreeg te maken met vertragingen in 2020 en 2021. Tegelijk steeg in die periode de prijs van de grond en van de bouw. De oorspronkelijk te verwachten  prijs per vierkante meter die de toekomstige bewoners moesten betalen schoot omhoog.

De Symfonie had inmiddels in 2022 meer dan 200 belangstellenden geïnformeerd. Maar er was geen aannemer te vinden die het betaalbaar kon bouwen; de oorspronkelijke eigenaars van de kerk  (de PGG) hadden een “marktconforme” prijs gevraagd voor de grond en voor het gebouw dat al jaren leeg staat. De projectontwikkelaar aarzelde: het kon niet uit op een betaalbare manier. Op dit moment is het proces nog steeds gaand. Mogelijk wordt het project doorverkocht . Dat het alleen maar duurder wordt met de nog steeds stijgende bouwprijzen, is zuur voor Heleen en voor alle anderen die 5 jaar lang intensief meegewerkt hebben aan een transitie naar sociaal, duurzaam en betaalbaar wonen waardoor grotere huizen weer vrijkomen op de Haagse woningmarkt. We kunnen ze uitroepen tot pioniers van goed wonen in den Haag.

Heleen is uitgenodigd om mee te doen aan de mensenrechtendag van het Huis voor de Stad, over wonen. Ze zal meepraten in groep 1.


29 oktober 2022

Blog 2: Kwetu – bij ons ben je veilig

Links: Marianne, rechts Antoinette

In de straat die we Westeinde noemen is een pand dat vroeger van boekhandel van Stockum was. Het heeft 10 jaar leeggestaan. Vier heel grote zalen, een wintertuin, bergruimte, 2 keukens, twee etalages en een uitgang naar de straat erachter, voor laden en lossen.

De ruimte is nu de thuisbasis van Stichting Women’s Initiatives Network en de coöperatie Arbre a Palabre. De ruimte draagt ​​de naam Kwetu (Bij Ons), een project dat tot doel heeft een veilige ruimte voor vrouwen in deze buurt te creëren.

Antoinette Mutesa en Marianne Steuer beheren samen het pand onder de naam Kwetu. Kwetu bestaat in feite uit een stichting en een coöperatie. Stichting WIN (Women’s Initiatives Network) is ooit begonnen als een stichting voor de uitvoering van het internationale programma “Vrouwen, Vrede en Veiligheid” van de Verenigde Naties. Met vrouwen in den Haag organiseerden ze verschillende activiteiten en lobby voor inclusieve beleid en zorg voor een veilige plek voor vrouwen, in het bijzonder slachtoffers van seksueel en gendergerelateerd geweld en ook huiselijk geweld in het algemeen. Ze zagen het gebouw en besloten Staedion te bellen.

“He? Dat is toch niks voor ons, wij zijn maar vluchtelingen!”

“Nou, proberen kan toch geen kwaad, je weet nooit”

Er volgde een interessant proces. WIN zorgde voor samenwerking met bedrijven en personen uit hun netwerk, die samen maandelijks geld konden missen voor de huur. De coöperatie van dit netwerk, Arbre a Palabre, zorgde voor een beheersorganisatie, Kwetu, die beheerder werd van het pand en ook aanspreekpunt voor de verhuurder (Staedion). Staedion knapte de ruimtes netjes op en Kwetu hing kleurige schilderijen op, meest van scenes en landschappen in Afrika. In de ruimte met de etalage is een hanger neergezet van Gouts & Couleurs: mooie, unieke tweedehands kleren. Gouts & Couleurs is het bedrijf van Marianne, die zich ook inzet voor het ontwerpen en verkopen van duurzame ambachtelijke mode, en hulp aanbiedt via creatieve activiteiten.

Nu kon het echte werk beginnen. Voor het lobbywerk wordt sinds begin dit jaar iedere maand een bijeenkomst gehouden. Antoinette:

“Het ging zo: we kregen vragen van allerlei instanties en ook van de Universiteit Groningen, om voor hun onderzoek informatie in te winnen bij onze mensen. Toen zijn we naar Groningen gereisd en hebben gepraat. Dat wij zelf ook veel willen weten en documenteren over mensen die bij ons horen, en dat we hun hulp graag accepteren. Maar we willen wel degenen zijn die bepalen welke vraagstelling voor òns relevant is. Pas dan kunnen we met plezier meewerken aan onderzoek”. 

Dus bespreken ze nu met geïnteresseerde instanties de doelstellingen van het internationale programma van de Veiligheidsraad – “Vrouwen, Vrede en Veiligheid” – in den Haag. Waarom zijn vrouwen die geweld hebben doorstaan hier nog steeds onveilig?  Huwelijkse gevangenschap, problemen met kinderen op school, opgefokte buren die herhaaldelijk de politie bellen. Terwijl de overlast in hun straat door anderen veroorzaakt wordt, worden zij erop aangekeken.

Antoinette en Marianne willen voor het pand de status van buurthuis. Want ze ontvangen er buurtbewoners die daar samen koken, leren spelen met kinderen, en – en passant – hun zorgen en gebrek aan informatie over regelingen met elkaar doorpraten. Er zijn allerlei plannen: verkoop van kleren, doorgeven van speelgoed, kweken van groenten in de wintertuin, opvang van mensen die nog last hebben van een oorlogstrauma en doorverwezen moeten worden met een goed verhaal, promoten van koffie uit Kameroen. Ze leggen het uit met stralende ogen. Want het pand is van hen. Zij betalen. Ze kunnen zelf bedenken wat ze daar doen en hoe ze het doen. En dat geeft energie.

Reden voor ons om Antoinette en Marianne uit te nodigen voor gesprekken over wonen in den Haag op 14 december in de Grote Kerk.

Wil je meer weten? Heb je een verhaal over wonen waarover je op 14 december mee wilt praten? Wil je een blog plaatsen vanuit jouw ervaring op de website? Klik op contact en laat het ons weten via de mail. Wij gaan intussen verder met mensen opzoeken die belangrijke dingen naar voren kunnen brengen. Bel of app ons als je iemand weet! 0642298996. Doe mee alsjeblieft. Verspreid de blogs in je eigen netwerk, op facebook, instagram, twitter, je wijkkrant.


22 oktober 2022
Blog 1: Wonen in de stad doe je samen

Sinds we voorgesteld hebben om in de Grote Kerk in den Haag 4 tenten neer te zetten  – ja, binnen dus! – en mensen uit te nodigen om met elkaar te praten over wonen, lijkt iedereen het er al over te hebben.

Wonen: ja, crisis! Ja daklozen! Ja vluchtelingen! Ja pensionados in veel te grote huizen! Ja groepswonen! Ja stagnatie in de bouw! Ja storende impact van wet en regelgeving! Ja witwassen in huizen, wat een schande! Ja, vastgoed instellingen en projectontwikkelaars, alleen maar geldwolven!

We hebben absoluut geen gebrek aan gespierde meningen van kapiteins aan wal. Maar wij heten niet voor niks Huis Voor de Stad. We zijn een programma voor verbinding tussen diverse groepen inwoners in den Haag. Dus we zoeken verbinding, bijvoorbeeld verbinding tussen bewoners en ambtenaren die beslissingen nemen over wonen. Maar ook, waar mogelijk: verbinding tussen projectontwikkelaars, makelaars en bewoners die zich inzetten voor alternatieve woonvormen. En verbinding van mensen in speciale situaties (bewoners van zorginstellingen, mensen die op straat wonen, vluchtelingen zonder documenten) met hen die willen helpen passende ideeën in actie om te zetten. 

Het is tijd om op adem te komen. Het is tijd voor een moment van compassie voor alle partijen. Met elkaar te praten zonder het beschuldigende vingertje. Samen nadenken, in dialoog gaan, elkaars inzet en perspectief proberen te begrijpen, de urgentie een concrete plek geven.

We denken dat dat kan in de Grote Kerk, Huis voor de Stad en we gaan jullie uitnodigen. Kom in de tent, kom meepraten. Was wonen niet een universeel mensenrecht? Wat hebben we ervan gemaakt in den Haag? Hoe waarderen we wat goed is? er zijn toch heel veel goede initiatieven? Hoe doorbreken we patstellingen, hoe raken we uit de knoop? In den Haag gaan we elkaar bemoedigen op 14 december.